San Cristobal de las Casas, Meksika

dia de muertos, ölüler günü

dia de muertos, ölüler günü

Meksika’daki favori yerim burası oldu. Üç hafta kaldık; ispanyolca dersi aldık, sokaklarını arşınladık, tacos yedik, çikolata içtik, yerli insanları ve renkli kıyafetlerini doyasıya izledik, maya kültürlerini anlamaya çalıştık, ve Meksika’nın en güzel olayı dia de muertos’u-ölüler gününü (cadılar bayramının orjinal hali diyorlar) burada karşıladık.

Yine başka bir koloniyel şehir olsa da yerli nüfusuyla ayrı bir güzeldi burası. Bir kere harika bir pazarı vardı. Taze meyve, sebzeden kılık kıyafete, el işlerine ve sokak yemeklerine herşey hergün elimizin altındaydı.Bir şehri şehir yapan maketiymiş bunu bir kere daha gördüm.

DSCF2971

bu pazar cumartesileri köyden gelen insanlarla daha da bir canlı oluyodu.

Burada yaşayan maya halkı fotoğraflarının çekilmesini haz etmiyorlar o yüzden elimde çok fazla birşey yok.Renkli bluzlerini, siyah yün kalın eteklerini uzun örgülü saçlarını hafızama iyice kazıdım.

DSCF3412
Tabi her köyün kadın ve erkeği farklı giyiniyor, bu şekilde kimin hangi grupta olduğu belli oluyor.

DSCF3417 DSCF3422

Şehirdeki bir sanat galerisinden. Samanlar aldıkları doğal uyuşturucularla  uçuşa geçiyor :)

Şehirdeki bir sanat galerisinden.

Şehir tiyatrosundan enfes bir kostüm

Şehir tiyatrosundan enfes bir kostüm

San Cristobal sokaklari

San Cristobal sokaklari

Guatemala’ya geçiş noktasında olduğu için pek çok gezginin de yolunun düştüğü bir yer. Ücretsiz konserler, tiyatrolar düzenleyip bahşişle para toplamak dışında takı yada kek kurabiye yapıp bunları satan çoğunlukla arjantinli şilili ama almana kadar farklı memleketlerden arkadaşlarımız oldu burada. Neredeyse makrame bileklik işine giriyordum ama o kadar makara ipi taşıyamak istemediğim için vazgeçtim.

golge oyunu tiyatro fuzyonu bir gosteriden

golge oyunu tiyatro fuzyonu bir gosteriden

Bana tortilla yapmayı öğrettiler, hostel hayatı çok keyifliydi, herkes iki dolar ortaya atıyor bunlarla alışveriş yapılıyor beraber yemek pişirip, yiyilip içiliyordu . Ama 15-20 kişi 🙂 Her akşam partiyle ispanyolca kursu yürümediği için hosteli istemeye istemeye değiştirdik o ayrı .

IMG_20141027_200729
Bu arada biz oradayken Meksika’da yolsuzluğun en çok olduğu eyaletlerden birisi olan Guerrero’da gösteri yapan 43 öğrenci polis tarafından kaçırıldı ve bir daha haber alınamadı yani bizim de çok iyi bildiğimiz faili meçhul cinayete kurban gittiler hem de polis eliyle. Tabi polis kokuşmuş politikacılarla beraber uyuşturcu işinde beraber çalışıyor. Bugün üstünden 5 ay geçti ortada bir bulgu yok bildiğim kadarıyla 😦

IMG_20141028_085641

Tek tek fotograflari………

DSCF3220

43 gencin katledilmesiyle ilgili tepkiler

43 gencin katledilmesiyle ilgili tepkiler

Zapata, Che ve 43 genç için hazırlanmış bir ölüler günü sunağı

Emiliana Zapata, Che ve 43 genç için hazırlanmış bir ölüler günü sunağı

Dia de muertos yani ölüler günü üç gün sürüyor, bu dünyadan göç etmiş sevdikler hatırlanıyor, mezarlarının başında merhumların sevdikleri yemek yeniliyor içecekler içiliyor müzik yapılıyor sevdikleri şarkılar söyleniyor. Mezarlar yaşayan insanlarla dolup taşıyor. Ölüler için yiyecekler, cicekler olan sunaklar hazırlanıyor bunlar sergileniyor.

Frida Kahlo icin hazilanmis bir sunak

Frida Kahlo icin hazilanmis bir sunak

biririnden güzel sunaklar

biririnden güzel sunaklar

DSCF3488

Ölülerin bu günlerde dünyayı ziyarete geldiğine inanıyorlar. Açık ara gördüğüm en anlamlı gelenek ve bayram oldu bu. Öldükten sonra bu şekilde keyifle hatırlanmak ne güzel.

IMG_20141101_231310

kafataslarından sekerlemeler

kafataslarından sekerlemeler

kostumler...

kostumler…

Şehir mezarlığında piknik havası

Şehir mezarlığında piknik havası

Tabi biz de bu günler boyunca mezarlık mezarlık gezdik, onlar gibi posh denilen alkollü içecekten içtik. Evet mezarlıkta biz dahil herkes sarhoştu herhalde.

mezarlikta poş iciyoruz

mezarlikta poş iciyoruz

Şehir mezarlığı. Bu rahmetli kişi hep bir kalede yaşamak istediği için bu şekil bir mezarlık yaptırmış ailesi.

Şehir mezarlığı. Bu rahmetli kişi hep bir kalede yaşamak istediği için bu şekil bir mezarlık yaptırmış ailesi.

Şehir mezarlığında gördüğümüz enteresan bir karakter de Enedina Garcia oldu. 1900 yılında ölmüş bir cadı. Bugün insanlar mezarının başına sigara yakıp koyuyorlar ve dileklerinin olması için ondan yardım istiyorlar. Sigara/kağıt yanıp yokolduğu için diğer dünyayla kontak olduğu inancı burada da var aynı Asya`da olduğu gibi.

DSCF3684

Asıl o değil burada Chamula diye bir köy var, burada hayatımda gördüğüm en enteresan tanrı evini gördüm. Buraların yerlileri etnik olarak hep maya, zorla hıristiyan yapmaya çalışmış ispanyollar. Onlar da direnmiş, ilk yapılan kilise tamamlanamamış bildiğim kadarıyla, bir de ilk misyoner rahip öldürülmüş. Papua’dakilerin ilk misyonerleri mideye indirdiğini düşünürsek yine şanslı sayılır buradakiler. Şimdi burada halk güya hıristiyan ama ortada incili filan takan yok. Geleneksel katolizm diye bir kavram icat edilmiş, hristiyanlıkdan çok samanizme dayalı.

Chamula`daki kilise. Ölüler gününde aşağıya uzanan iplerle canlar çalınıyor

Chamula`daki kilise. Ölüler gününde aşağıya uzanan iplerle canlar çalınıyor

Haç var, ama Kolomb öncesi zaten varmış. Kutsal kabul ettikleri bir kaktüs de haç şeklinde olduğundan onu o şekilde kabul ettirmişler.

Kolomb öncesi dönemdeki haçlar

Kolomb öncesi dönemdeki haçlar

Şaman oldukları için hep doğayla iç-içe dinleri; güneş Isa ile ay da Meryem Ana ile ilişkilendirilmiş. Şimdi burada bir kilise var, dışarıdan normal görünse de içeri giriyorsunuz başka bir alem. Sigara içmek, alkol içmek ibadet şekli. Kilisenin içinde oturma bankları yok, yerler mis gibi kokan çam iğneleriyle dolu, adeta halı kaplama. Herkes yerde oturuyor, rengarenk mumlar yakılmış dilekler tutulmuş rengârenk gazozlar açılmış, tanrıya adanmış. Şaşırdınız mı, daha bitmedi, tavuk da var kilisede. Şaman kadınlar tavukları oracıkta öldürüyorlar boynunu bükerek, kan çıkarmadan. Yani diyeceğim misyonerlere burada misyon tamamlanmamış! Birisine gidip senin tanrıya ulaşma yolun yanlış, bak doğrusu bu demek ne kadar kolay. Burada ender de olsa güzel bir kapak olmuş.

Bu kilisenin içinde bizim gittiğimiz dönemde fotoğraf çekmek kesinlikle yasaktı, normalde takmam ama burada acaip önem veriyorlardı o yüzden çekemedim ama daha önceki yıllarda çekilmiş bir kaç foto buldum netten:

source : ralphvelasco.com

source : ralphvelasco.com

Inside Chamula Church by TravelPod Member Sranmal

Bu köy otonom ,kendi iç işlerinde bağımsız. Mesela kendi zamanları var, öyle bir ileri bir geri almayı reddetmişler. Kilisede evlenmiyorlar, ayrıca suç işleme oranı çok düşük. Mesela bir kıza tecavüz edilmiş ve öldürülmüş. Meksika polisi karışmamış, suçluyu asıp yakmış köylülüler.
Mezarlıkta farklı renklerde haçlar var; beyaz çocuklar, mavi gençler, siyah yaşlılar içinmiş.

ölüler günü için süslenmiş Chamula mezarlığı

ölüler günü için süslenmiş Chamula mezarlığı

Buradaki maya kültürüne göre 5 farklı yön varmış ve yönler renklerle ilişkiliymiş. Sarı-doğu (güneşin doğuşu), siyah- batı (güneşin batışı), mavi- kuzey (soğuk), kırmızı-güney (sıcak) ve yeşil-yeryüzü (bitki örtüsü) şeklinde. Mumlar ve gazozlu içecekler işte bu renkleri temsil ediyormuş. Fanta-sarı, Cola-siyah, çilekli gazoz-kırmızı, sprite-yeşil, su da mavi olsa gerek.

mezarlıkta gazoz satışı

mezarlıkta gazoz satışı

Cola cok ama cok populer bu yuzden!

Cola cok ama cok populer bu yuzden!

Bu köylerde liderler var bir de, din devlet işine bakan muhtarlar gibi. Vatikan mı daha fenadır yoksa bu liderler mi ben bilemem ama buradakiler genelde sarhoş geziyor. Köylülerin tanrıdan istedikleri şeylere göre farklı renklerde onlarca mum dikmeleri gerekiyor, ve bu mumları sadece bu liderler satabiliyor. Herkes yolunu tutturmuş.

dileklere göre farklı renkte mumlar dikiliyor. Mısırlar da adanıyor renklerine gore..

dileklere göre farklı renkte mumlar dikiliyor. Mısırlar da adanıyor renklerine gore..

Ölüler günü Chanmula. Mezar başında merhumun sevdiği şarkılar çalınıyor

Ölüler günü Chanmula. Mezar başında merhumun sevdiği şarkılar çalınıyor

İşin kötüsü eğer köyden biri çıkıp ben normal katolik olucam derse köyden dışlanıyorlarmış, eger gitmezse elektiriğini suyunu kesiyorlarmış.

Zinacantan köyü

Zinacantan köyü

Zinacantan köyü. Evin oğlu eşini terkedince oğlan tarafı kıza sahip olmuş, ona iş vermiş, kendi maddi bağımsızlığı olsun diye.

Zinacantan köyü. Evin oğlu eşini terkedince oğlan tarafı kıza sahip olmuş, ona iş vermiş, kendi maddi bağımsızlığı olsun diye.

Zinacantan köyü ise genellikle el işi tekstil ürünleriyle ortaya çıkan başka bir köy buraya da pazarının kurulduğu gün gitmek iyi. Ama chamula gibi enteresan değil.

Şehirdeki mutlaka ziyaret edilmesi gereken bir yer de Casa Na bolom’du. İspanyolların hiçbir zaman fark edip değiştirmedikleri yağmur ormanlarında yaşayan lacandon mayalarına adanmış bu müze evde, fotoğraflar ve bazı araç gerçekler, müzik enstrumanları ve bu halkın yaşam tarzıyla ilgili farklı ip uçları görmek mümkün. Ev sahipleri arkeolog, fotoğrafçı, belgeselci maceraperest danimarkalı Blom çifti.

Casa Na bolom`un avlusu

Casa Na bolom`un avlusu

DSCF3288

muzik aletleri

DSCF3289

Şehrin doğusu ve batısında tepelere yapılmış kiliselerin güzel manzaraları var.

DSCF3369 DSCF3380 DSCF3399

Geceleri çok iyi konserlere denk gelebilirsiniz, sokak müzisyenlerine yada hosteldeki latin gezginlere sorabilirsiniz akşam birşeyler olup olmadığını.

IMG_20141025_235126

Konaklama (iki kisilik oda)

İki farklı hostelde kaldık, birisi çok eğlenceli ve tabiki gürültülüydü harika bir bahcesi vardi. Hostel Tarazsia 200 peso (16$)
Diğeri ise oldukça sakındı. Uzun dönem kaldığımız için indirim aldık. Hostel Erni: 150 peso (12$)

Yeme içme
Santo Domingo kilisesi etrafına kurulan pazardaki tacolar çok lezzetli. Kaldığımız hostel Erni`nin hemen arka sokağındaki tavukçu ve tostadaci hem ucuz hem de çok lezzetliydi. Onun dışında sık sık kendimiz yemek pişirdik.

Buradan Guatemala`ya geçiyoruz artık!

Reklamlar

About 1a1e

a female homo sapien, named after a flower, resident of planet Earth.
Bu yazı San Cristobal de las casas içinde yayınlandı ve olarak etiketlendi. Kalıcı bağlantıyı yer imlerinize ekleyin.

One Response to San Cristobal de las Casas, Meksika

  1. Geri bildirim: Palenque- Bonampak (Chiapas) | Yolculuk Zamanı

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s